ANKARA - BHA

Ekonomik İşbirliği Teşkilatı (ECO) Kültür Enstitüsü (ECI) tarafından İran'ın başkenti Tahran'da organize edilen Uluslararası Medya Okuryazarlığı Konferansı'na, Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK) heyeti katılım sağladı. Uluslararası platformda toplanan katılımcılar, bilgi çağı ile birlikte ortaya çıkan yeni medya sorunlarını masaya yatırdı. Görüşmelerde, yapay zekâ ve dezenformasyonun yarattığı riskler ele alınırken, çocukların ve gençlerin medya içerikleri karşısında bilinçlendirilmesi süreci ile medya okuryazarlığı alanında bölgesel iş birliğinin nasıl güçlendirilebileceği konuları detaylı şekilde tartışıldı.

RTÜK Başkanı Mehmet Daniş, konferans vesilesiyle ilettiği mesajda, medya okuryazarlığının sadece kişisel bir yetkinlik olmadığını, aksine dezenformasyonla mücadelede toplumsal dayanıklılığı artıran kritik bir unsur olduğunu vurguladı. Daniş, "Medya okuryazarlığı, bireysel bir becerinin ötesinde, toplumların dezenformasyona karşı dayanıklılığını güçlendiren önemli bir değer olarak karşımıza çıkmaktadır" ifadelerini kullandı.

Konferansın temel amaçlarından biri, ECO üyesi ülkeler arasında medya okuryazarlığı alanındaki iyi uygulama örnekleri ve kurumsal deneyimlerin paylaşılmasıydı. Bu kapsamda RTÜK'ün alanda yürüttüğü çalışmalar ve birikimi katılımcılarla buluşturuldu. RTÜK Strateji Geliştirme Dairesi Başkanı Feyza Gizligider, oturumlarda medyanın izleyici üzerindeki psikolojik etkisi ve kullanılan yönlendirme tekniklerine dair değerlendirmelerde bulundu. Gizligider, bireylerin bilinç dışı medya yönlendirmelerine karşı daha dirençli olabilmesi için analitik düşünme becerilerinin geliştirilmesi ve medya içeriklerinin sorgulayıcı bir yaklaşımla değerlendirilmesinin hayati önem taşıdığını söyledi.

Strateji Geliştirme Dairesi Başkan Yardımcısı Ahmet Yücel ise RTÜK'ün yayıncılık alanındaki denetim felsefesine ilişkin bilgilendirme yaptı. Yücel, Üst Kurulun denetim yapısını üç temel başlık altında anlattı: kamusal denetim, vatandaşlardan alınan geri bildirimlerin değerlendirilmesi ve medyada öz denetimin güçlendirilmesi. RTÜK heyetinin konferans boyunca gerçekleştirdiği sunumlar ve değerlendirmeler, kurumun medya okuryazarlığı alanındaki bilgi birikimini ECO üyesi ülkelerin temsilcileriyle paylaşmasını sağladı. Bu süreçte, özellikle çocukların ve gençlerin değişen medya ortamında bilinçli kullanıcılar olarak yetiştirilmesinin önemi bir kez daha altı çizildi.

Türkiye Cumhuriyeti Tahran Büyükelçisi Prof. Dr. Hicabi Kırlangıç da konferansta yer alarak önemli değerlendirmelerde bulundu. Kırlangıç, medyanın geleneksel sınırların ötesine geçen yapısına ve yeni medya ortamının beraberinde getirdiği risklere dikkati çekti. Büyükelçi, "Günümüz medya ortamı çok karmaşık hâle geldi; özellikle çocuklar, ergenler için doğruyu yanlıştan ayırt etmek, akıllı ve kolektif bir yaklaşım gerektiren hayati bir zorluk hâline geldi" şeklinde konuştu.

Yapay zekâ ve dezenformasyon çağında medya okuryazarlığının rolleri hakkında konuşan ECO Kültür Enstitüsü Başkanı Büyükelçi Muhammed Hasan, bu kavramın yalnızca dijital araçları kullanabilme becerisi olarak algılanmaması gerektiğini belirtti. Bireylerin karşılaştıkları bilgiyi sorgulama ve doğrulama becerileriyle donatılmasının önemine vurgu yapan Hasan, yapay zekâ ve dezenformasyon çağında özellikle çocukların ve gençlerin doğru düşünsel araçlarla desteklenmesi gerektiğini ifade etti. Hasan, genç kuşakların pasif birer medya tüketicisi olmak yerine bilgiyi sorgulayan, bilgiyi doğrulayabilen ve bağımsız değerlendirme yapabilen bireyler olarak yetişmelerinin önem taşıdığını da sözlerine ekledi.

Dijital tehditlerin sınır aşan niteliğine de dikkati çeken Hasan, konferansın medya okuryazarlığı alanında sürdürülebilir bölgesel iş birliğinin geliştirilmesine katkı sağlaması temennisinde bulundu.

Dr. Ahmet Akalın tarafından yönetilen konferansta, ECO üyesi ülkelerin medya okuryazarlığı alanındaki deneyimlerinin bir araya getirilmesi ve bölgesel ihtiyaçlar dikkate alınarak yerel bir medya okuryazarlığı modelinin geliştirilmesi üzerinde duruldu. ECO Kültür Enstitüsü Müdür Yardımcısı Akalın'ın moderatörlüğündeki oturumlarda, medya okuryazarlığı alanında ülkeler arasında iyi uygulama örneklerinin paylaşılması, bilimsel görüşlerin aktarılması ve ortak çalışmaların geliştirilmesine yönelik değerlendirmelerde bulunuldu.

Konferans, RTÜK'ün medya okuryazarlığı alanındaki kurumsal bilgi ve deneyiminin uluslararası düzeyde paylaşılmasına imkân sağlarken, ECO üyesi ülkeler arasında bölgesel iş birliğinin geliştirilmesi açısından da önemli bir zemin oluşturdu. Toplantıda, yapay zekâ ve dezenformasyonun oluşturduğu yeni riskler karşısında medya okuryazarlığının güçlendirilmesi, çocukların ve gençlerin değişen medya ortamında bilinçli kullanıcılar olarak yetiştirilmesi ve toplumların bilgi kirliliğine karşı dayanıklılığının artırılması konuları ele alındı.